CO₂-transparantie als concurrentievoordeel: wat de bouw in 2026 moet organiseren

Blogs 11 feb 2026

De CSRD zou voor veel bedrijven vanaf dit jaar gaan gelden. Door OMNIBUS is er bij veel organisaties even opluchting. Maar achteroverleunen is geen optie. CSRD is namelijk maar één onderdeel van een bredere beweging: de bouw- en vastgoedsector moet steeds beter kunnen laten zien wat de CO₂-impact is en hoe die omlaaggaat.

Wat nu zichtbaar wordt: de druk verschuift en verspreidt zich over financiering, productdata, gebouweisen en ketens. Precies daar wordt het in projecten concreet.

Hieronder vind je de belangrijkste thema’s voor 2026 en de jaren daarna.

EPBD: van energie in gebruik naar CO₂ over de hele levensduur

De herziene EPBD (EU-richtlijn voor gebouwen) introduceert stapsgewijs een verplichting om de klimaatimpact van nieuwbouw over de volledige levenscyclus te bepalen: life-cycle Global Warming Potential (GWP) of Whole Life Cycle (WLC).

Vanaf 2028 start dit voor grote nieuwbouw
Richting 2030 wordt dit breder doorontwikkeld

Wat dit in de praktijk betekent: waar de focus lang vooral op de gebruiksfase lag (energie), komt er steeds meer nadruk op het kijken naar de hele levensduur. Een gebouw-LCA wordt daardoor belangrijker in besluitvorming en kan in de komende jaren ook steeds relevanter worden in nationale kaders en instrumenten.

Kort gezegd: je wordt vaker gevraagd om niet alleen te laten zien hoe zuinig een gebouw is, maar ook wat de impact is van wat je bouwt.

CSDDD: ketenverantwoordelijkheid wordt concreter

De EU-richtlijn CSDDD (zorgplicht in de keten, inclusief milieu) is in werking, maar de toepassing is door ‘stop-the-clock’ met één jaar opgeschoven. De eerste toepassing start daardoor gefaseerd vanaf 2028.

Dat raakt niet alleen grote ondernemingen, maar ook hun partnernetwerken: via eisen, contracten en bewijsvoering zullen ketenpartners vaker gevraagd worden om gegevens te leveren, waaronder informatie over milieu-impact.

EU-Taxonomie: levenscyclusdata wordt een financieringsvraag

Binnen de EU-Taxonomie geldt voor bepaalde gebouwen/activiteiten al langer dat je op verzoek een levenscyclus-LCA moet kunnen berekenen en delen richting investeerders of klanten. Methodisch wordt vaak verwezen naar EN 15978 / Level(s).

De impact is duidelijk zichtbaar in de markt: embodied carbon (CO₂ in materialen en bouw) is niet meer alleen ‘duurzaamheidsvak’, maar wordt steeds vaker onderdeel van de financierings- en ESG-verwachtingen.

CSRD / OMNIBUS: minder plicht, maar datavragen blijven

Ook als verplichtingen verschuiven of worden aangepast, blijft dit in de praktijk overeind: banken, investeerders, opdrachtgevers en verzekeraars blijven vragen om betrouwbare ESG- en CO₂-data in de waardeketen.

Ook als jouw organisatie niet (meer) direct onder de wettelijke plicht valt, kunnen dataverzoeken dus gewoon blijven bestaan.

CPR: productdata en het Digital Product Passport komen op stoom

De nieuwe EU-Bouwproductenverordening (CPR 2024/3110) moderniseert productinformatie en verankert onder andere milieu-, duurzaamheidsinformatie én het Digital Product Passport (DPP) voor bouwproducten.

In werking sinds 7 januari 2025

Geldt vanaf 8 januari 2026

Het effect: CO₂-productdata (met name A1–A3, de productfase) wordt in de toekomst systematischer beschikbaar en beter vergelijkbaar.

Conclusie

OMNIBUS haalt op korte termijn druk van het rapportagetempo en verschuift de scope voor een deel van de markt. Maar de structurele trend blijft: CO₂-data, producttransparantie en integrale levensduuraanpak worden steeds vaker de toegangspoort tot financiering, aanbestedingen en portefeuillebeslissingen.

Daaruit volgen drie heel concrete eisen voor de sector:

1) Productdata moet auditbestendig worden

Betrouwbare EPD-data en/of PCF-data voor A1–A3 wordt belangrijker, net als gestructureerde ketendata en attributen die nodig zijn voor het Digital Product Passport.

2) Gebouw-LCA moet vergunnings- en financieringsgeschikt worden

Whole Life Carbon verschuift van “nice-to-have” naar standaard bewijsvoering: methodisch kloppend, herleidbaar en bruikbaar in besluitvorming.

3) ‘Gebonden CO₂’ telt alleen als je het methodisch zuiver onderbouwt

CO₂-opslag (bijvoorbeeld in biobased materialen) is pas een voordeel wanneer het correct en volgens methodiek wordt berekend. Anders wordt het kwetsbaar in audits, aanbestedingen of financieringsprocessen.

Madaster helpt hier heel concreet bij

Madaster helpt organisaties door CO₂-data over de hele levenscyclus overzichtelijk vast te leggen en de belangrijkste EU-Taxonomie-kengetallen direct beschikbaar te maken. Zo kunnen onderbouwingen voor financiering, aanbestedingen en portfolio-analyses worden gemaakt zonder versnippering van data en zonder onnodige stappen in het overzetten van informatie.